BORSAMIZIN SORUNLARI ACİLEN ÇÖZÜME KAVUŞTURULMALI, ULUSAL KAYNAKLARIMIZIN SİMSARLARIN ELİNE GEÇMESİ ÖNLENMELİDİR!

Geçtiğimiz hafta TCMB faiz indirimiyle oluşan olumlu trendi dikkate almaz isek, Borsa İstanbul’un son 1 yılı aşkındır, hatta 2022 yılındaki müthiş yükselişini ve bunun küresel nedenlerini bir tarafa koyarsak, yatırımcısını pek mutlu kıldığını söyleyemeyiz. Spekülatörlerin son dönemdeki olumsuz gidişat için, yok “Trump gümrük vergileri ve söylemleri ile riskleri artırıyor” gibi dış dinamikleri öne sürmeleri, yok “hisse senetleri için zor bir sene olur” gibi genelgeçer ifadeleri, yok “İmamoğlu tutuklanacak” gibi iç siyasi gelişmeleri bahane etmesi bence hiçte doğru bir değerlendirme değildir.

Çünkü veriler ve istatistikler durumun pekte öyle olmadığını, gerek ülkemiz ekonomisinin, gerekse borsamızın yapısal sorunlarını çözmeden bu gidişatın düzelmeyeceğini bize dikte ediyor. Size aşağıda 47 ülke borsasının, bu yılın ilk 7 haftasındaki USD bazlı getirilerini sıraladım. Bunları incelediğinizde yoruma gerek olmadığını, küresel para akımlarının durmadığını ve gelişmekte olan ülkeler lehine devam ettiğini ve bizim borsamızın nerede olduğunu değerlendirmek mümkün. Veriler 20 Şubat 2025 kapanış dikkate alınarak USD bazında aşağıda sıralanmıştır.

Sıralamaya geçmeden önce bazı kısaltmaları hatırlatmakta fayda var. Bildiğiniz gibi Morgan Stanley Capital International (MSCI) Endeksi, küresel yatırımcılar için oldukça güvenilir ve yaygın olarak kullanılan göstergelerden biridir ve bu endeks, dünya genelindeki çeşitli hisse senedi piyasalarının performansını ölçerek bu bilgiyi yatırımcılara sunar. Böylece portföyleri çeşitlendirmede ve riskleri daha iyi yönetmeye olanak tanır.

20 Şubatta MSCI Dünya endeksi % 5, yani hiçte fena değil; bizim ülkemizin de içinde olduğu gelişmekte olan ülkelerin endeksi olan Emerging Market (EM) ise % 8 getiri elde ederken, ülkemiz borsası % -3 kayıp yaşamış. İstatistiğe göre 40 ülke borsası pozitif tarafta seyrederken, Türkiyenin de bulunduğu sadece 6 ülke borsası negatif, 1 ülke yatay seyretmiş.

En iyi borsaları sıralayacak olursak;
Polonya +26%,
Kolombiya +23%,
İsveç +18%,
Çin +17%,
Brezilya +16%,
Kore ve Şili +15%,
Almanya - Ispanya - Italya +14%,
Meksika - Avusturya +13% iken,

En kötüler;
Tayland -8%,
Hindistan -5%,
Endonezya -4%,
Türkiye ve Filipinler -3% kayıp yaşamış.

Küresel endekslere de bakacak olursak;
S&P500: +4% ve
Nasdaq100: +5% iken

Gelişmiş ülkelerden;
Isveç: +18%,
Ispanya: +14%,
Almanya: +14%,
Italya: +14%,
Avusturya: +13%,
Isviçre: +12%,
Fransa: +12%,
Finlandiya: +12%,
Hollanda: +9%,
Singapur: +9%
Ingiltere: +8%,
Israil: +7%,
Norveç: +7%,
Belçika: +5%,
Kanada: +5%,
Avustralya: +5%,
Japonya: +4%,
Danimarka: +3%,
İrlanda: +2% ve
Hong Kong: +2% kazanç sağlamış.

Yeni Zelanda ise 0% yerinde saymış.

EM Asya: +7% iken,
Çin: +17%,
Kore: +15%,
Tayvan: +3% ve
Vietnam: +2% yükseliş kaydetmiş.

Malezya: -1%,
Filipinler: -3%,
Endonezya: -4%,
Hindistan: -5% ve
Tayland ise -8% kayıp yaşamış.

EM Avrupa, G. Amerika ve Afrika ülkelerine de bakalım;
Polonya: +26%,
Kolombiya: +23%,
Brezilya: +16%,
Şili: +15%,
Meksika: +13%,
Yunanistan: +12%,
Güney Afrika: +12%,
Çekya: +12%,
Macaristan: +11%,
Peru: +6% ve
Arjantin: +5% artış göstermiş.

Son olarak Arap ülkelerine bakacak olursak;
Kuveyt: +11%,
BAE: +8%,
Suudi Arabistan: +4% ve
Katar: +1% getiri elde etmiş.

Görüldüğü gibi dünya borsaları bir yana, biz diğer yana doğru gidiyoruz. Ne yapıp edip borsamızda bir zamanlar G.Kore, Brezilya ve Çin borsalarında yapılanı yapmak zorundayız. Yani beyaz bir sayfa açıp, tüm yasal mevzuatı (kanunları, tebliğleri vs) yeniden yazamazsak ve uygulamaya koyamazsak ve borsamızı bazı spekülatör ve manipülatörlerin elinde oyuncak olmasından kurtaramazsak, yani aynı tas, aynı hamam devam edersek; emin olun, 50 sene sonra da aynı ‘’negatif ayrışma’’ rakamlarıyla aynı mesajlar yazılıp duracaktır.

Her hafta 3-5 manipülatörü borsadan 6 ay men ederek ve bazen 5-10 simsara soruşturma açmakla bu sorunlar inanın bitmez. Problem yabancı veya yerli yatırımcı ya da kaynak olmaması değildir, sorun iş yapış tarzımızın yanlış olmasıdır. Ülkemizin kaynakları maalesef çarçur olmaktadır, bir an önce bu soruna çare bulunmalı ve gelişmiş dünya borsalarının aldığı tedbirleri ülkemize taşıyarak, gerek Türk işdünyasının, gerekse yatırımcıların ülke kaynaklarını doğru alanlarda kullanması, havadan para kazanan bazı madrabazların ise artık borsamızdan uzaklaştırılması sağlanmalıdır.